“Гэгээн Муза” эзнийхээ гарт хүрмэгцээ гэгээ цацруулан гялалзана

Гэгээн Муза” наадмын ёслолын ажиллагаа эхлэнийн өмнө улаан хивсний ёслол болдог. Энэ үед  уран бүтээлчид үдшийн гоёлоо сонирхуулж, хэний ч дүрд хувиралгүйгээр өөрийгөө “үзүүлдэг” билээ. Тийм ээ, театрын уран бүтээлчид жилдээ ганцхан удаа үзэгчдийн хаалгаар орж байгаа нь энэ. "Театр бол сvм, тайз бол шvтээн” гэсэн үгийг өөрийн эрхгүй дурсаад жилдээ ганц тохиох дэлхийн театрын өдрөөр ариун сүмд зочилсондоо баярлав. Шагнал гардуулах ёслолын ажиллагаа эхлэхээс өмнө уран бүтээлчидтэй цэнхэр өнгийн коктэйл тулгаж, наадмын талаар яриа өрнүүлэхдээ “Гэгээн Муза наадмын уран бүтээлчид болороор гоёно” гэсэн уриа үгийг бодож толгой сэгсэрсэн минь санаандгүй хэрэг биш ээ. Тэнд болор гоёлоос гадна болор “ундаа” байсан юм. Тиймээс л уран бүтээчиддээ “Өнөөдөр” сониноос, ганцхан асуулт “тулгалаа”...

Т.Төгсөө: Монголчууд мюзикл хийсэн гэж ярих болоогүй

1980-аад онд “Хошин урлагийн театрын бүжиг дэглээч” гэж тодотгосон пропусктай нэг хүн байсан нь Т.Төгсөө. Тэрбээр “Парисын дарь эхийн сүм”, “Шар тэнгисийн тарчлаан”  жүжгийн бүжгийг дэглэсэн бөгөөд энэ жүжгээрээ “Гэгээн Муза” наадмын бүжиг дэглээчийн төрөлд нэр дэвшээд байгаа юм. 

Театр судлаач Батсайхан: Театр гэдэг чинь нийлмэл урлаг

Францын Сурбоны их сургуульд “Театр судлаач” мэргэжлээр суралцаж ирээд, эх орондоо ажиллаж байгаа энэ хүнийг Батсайхан гэдэг. Тэрбээр 2006 оноос хойш “Гэгээн Муза”наадмын шүүгчээр ажиллаж байгаа. Түүнтэй Монголын театр урлагийн талаар ярилцлаа.
 

Ц.Төмөрбаатар: Бид жүжгийнхээ орчинд үзэгчдийг дагуулж очдог

Хятадын зохиолч Цо Юугийн зохиолоор бүтээсэн энэ жүжгийг “Х Түц” хамтлаг тайзнаа амилуулахдаа, “Манай жүжигт туслах дүр байхгүй, бүгд гол дүр” хэмээн ярьж байсан юм. Үнэхээр л энэ жүжгийн дүр бүхэн “тод” байлаа. Эднээс Жоу Фу Яны дүрийг бүтээсэн Ц.Төмөрбаатар гуайг онцолж цөөн хором ярилцсанаа хүргэе.

Эсмеральдагийн зүрх монголоор цохилохыг анирдлаа

“Парисын дарь эхийн сүм”
“Шилдэг тайзны зураач” номинацд нэр дэвшсэн: Т.Ганхуяг
“Шилдэг эмэгтэй гол дүр” номинацд нэр дэвшсэн: У.Уранчимэг, Г.Отгонцэцэг
“Шилдэг эрэгтэй гол дүр” номинацд нэр дэвшсэн: Г.Эрхэмбаяр, Г.Амгаланбаатар, С.Болд-Эрдэнэ
 “Парисын дарь эхийн сүм” жүжгийн уран бүтээлчидтэй ярилцах гэж олон хоног Драмын театрыг зүглэхдээ жүжгийн бэлтгэл, зураг авалт, бүжиг дэглэлт, оройн тоглолт зэрэг ар араасаа цуварсан их ажлын дундуур бидний яриа ийнхүү өрнөсөн юм.

 

Буржгар үс, ягаан цув. Бодлогошронгуй хэрнээ гэнэн харц. Хэзээ ч юм төсөөлөлд минь байсан тэр л Эсмеральдаг У.Уранцэцэг бүтээжээ. Нүдээрээ "Яагаад" гэж асуух шиг цоо ширтэнэ. Харцаараа шатаана... Харин Г.Отгонцэцэг миний огт мэдэхгүй Эсмеральда байлаа. Хүүхдэрхүү инээд,  урин дуудах шиг харц нь намайг тайзны зүг хөтөллөө. Гоо үзэсгэлэнгийн билэгдэл болсон Эсмеральда магад ийм л охин байсан болов уу гэж шүүрс алдмаар гээч... Ингэж би тэс өөр араншинтай хэдий ч Эсмеральдатай тун адилхан хоёр бүсгүйтэй танилцлаа.

Музагийн “хүүхдүүд” шилдгээ тодрууллаа

“Гэгээн Муза” наадмын ёслолын ажиллагаа эхлэнийн өмнө улаан хивсний ёслол болдог. Энэ үед  уран бүтээлчид үдшийн гоёлоо сонирхуулж, хэний ч дүрд хувиралгүйгээр өөрийгөө “үзүүлдэг” билээ. Тийм ээ, театрын уран бүтээлчид жилдээ ганцхан удаа үзэгчдийн хаалгаар орж байгаа нь энэ. "Театр бол сvм, тайз бол шүтээн” гэсэн үгийг өөрийн эрхгүй дурсаад жилдээ ганц тохиох дэлхийн театрын өдрөөр ариун сүмд зочилсондоо баярлав. Шагнал гардуулах ёслолын ажиллагаа эхлэхээс өмнө уран бүтээлчидтэй цэнхэр өнгийн коктэйл тулгаж, наадмын талаар яриа өрнүүлэхдээ “Гэгээн Муза наадмын уран бүтээлчид болороор гоёно” гэсэн уриа үгийг бодож толгой сэгсэрсэн минь санаандгүй хэрэг биш ээ. Тэнд болор гоёлоос гадна болор “ундаа” байсан юм. Тиймээс л уран бүтээчиддээ “Өнөөдөр” сониноос, ганцхан асуулт “тулгалаа”...

Айсуй цахилах “АЯНГЫН БОРОО”

“Х Түц” хамтлагийн бүтээсэн энэхүү эмгэнэлт уян­гын жүжгийн найруулагч Н.Найдан­дорж болон жүжигчин Одон­чимэг Пан Игийн дүрээр, Ц.Төмөрбаатар Жоу Фу Яны дүрээр, Б.Нарансолонго Си Фан Игийн дүрээр, Т.Бархүү  Жоу Пиний,  Л.Баттулга  Лу Гуйн дүрээр, С.Сарантуяа Ши Пиний дүрээр “Гэгээн Муза” наадамд нэр дэвшжээ. Нэг жүжгээс ийм олон уран бүтээлч нэр дэвшиж байгаа нь энэ уран бүтээлийн чанар чансааг илтгэх үзүүлэлт билээ. Хэрэв та энэ жүжгийг үзэж амжаагүй бол энэ сарын 2-нд драмын театрыг зориорой. “Гэгээн Муза” наадамд зориулан дахин нэг удаа тоглох гэж байгаа юм билээ.

Гэгээн Муза 2009 наадмын зохион байгуулагчид

Д.Цэрэнсамбуу: Театрт үе үеийн төлөөлөл байх ёстой

 “Өчигдөр, өнөөдөр, маргааш гэсэн гурван цагын хэлхээсийг “атгаж” суудаг ажилтай” гэж ярих энэ хүн бол Драмын Эрдмийн театрын захирал Д.Цэрэнсамбуу. Түүнд маш олон түлхүүр бий. Янз бүрийн цоож онгойлгох хэрэгтэй байдаг тул сүүлдээ “түлхүүр тааруулагч”  болсон гэж ярина лээ. Драмын театрын уран бүтээлчид бүгд өөр өөрийн гэсэн цоожтой гэсэн. Тэрбээр энэ тухайгаа ярихдаа “Олон янзын араншинтай хүмүүсийг түлхүүрдэж чадвал бид бие биенээ илүү ойлгож, хэн хэндээ чин сэтгэлээсээ хандана шүү дээ” гэсэн юм. Д.Цэрэнсамбуу гуай “Гэгээн Муза” наадмыг санаачлан, зохион байгуулагчдын нэг учир тус наадмын талаар яриагаа эхлүүллээ.

Г.Золбоот: Эр хүнийг цаг, бөгж хоёр нь бүрэн дүүрэн харагдуулдаг

  

-Манай “Өнгөт инээд” хамтлагийн хамгийн сүүлийн үеийн уран бүтээл энэ нэр хүндтэй наадамд өрсөлдөж, би өөрөө нэр дэвшсэндээ их баяртай байна. Мөн хамтран ажилласан уран бүтээлчид болон нэр дэвшигчиддээ амжилт хүсье.

"Солиотой жүжиг"-ийн уран бүтээлчид

“Солиотой жүжиг”-ийн дөрвөн уран бүтээлч “Гэгээн Муза” наадамд нэр дэвшжээ.
Тэгвэл эдгээр уран бүтээлчдийн хоёртой ярилцсан юм.

Д.Энхдаваа: Гарын үзүүрээр урлах гэж олон жил сурдаг юм

"Гэгээн Муза” наадмын цомыг долоо дахь жилдээ урлаж байгаа Д.Энхдаваатай уулзахаар Дүрслэх урлагийн их сургуулийг зорьлоо. Тэрбээр энэ сургуульд 30 орчим жил багшилж байгаа. Төрийн их тамгыг сийлж, 1500 доллараар мөнгөн аяга худалддаг ч гэсэн багшийн ажлаа орхиж байсан удаагүй. Дарханы урлан ямар үнэртэй байдаг талаарх төсөөлөл маань алх дөшний чимээнд дарагдан замхарлаа. Энхдаваа гуай томоо төмөр сейфнээсээ олон зүйлсийн цуглуулгаа бүхий хайрцаг гарган үзүүлж суух зуур бид ярилцсан юм.

“Гэгээн Муза” наадмын жил жилийн өнгө

“Гэгээн Муза” наадам энэ жил найм дахь удаагаа зохиогдож байгаа. Жил бүр театрын урлагийн “баатрууд”-ыг тодруулдаг энэ наадмын шилдгийн шилдэг уран бүтээлд Гранпри цом олгодог уламжлалтай. Тэгвэл 2003 оноос эхтэй уг наадмын гранпри шагналыг ямар бүтээлүүд хүртэж байсныг сонирхуулья.

Найруулагч Б.Баатар: Мөнгө олохын тулд үзэгчдийг татах хэрэгтэй ш дээ

 “Эхнэрээ зээлээч” жүжгээрээ “Гэгээн Муза” наадамд нэр дэвшиж байгаа найруулагч Баатартай уулзлаа. Түүний бие тааруу байсан тул гэрт нь очиж ярилцахаар болов. Халуурч байсан хэдий ч орноосоо өндийгөөд нарийхан урт тамхи гарган, асаалаа. Эхнэрийнх нь хийж өгсөн хар кофег оочингоо бид ийнхүү ярилцав.
 

Өнгөрсөн, одоо, ирээдүй гэсэн гурван цагийн хэлхээс - “Шар тэнгисийн тарчлаан”

Найруулагч Б.Мөнхдоржийг би “Үлэмжинй чанар”, “Харц хатан” жүжгээр нь эчнээ таних юм. Тэрбээр хамгийн сүүлд хүн төрөлхтөнд “заналхийлж” буй цөлжилтийн тухай өгүүлэх “Шар тэнгисийн тарчлаан” дуулалт жүжгийг найруулсан билээ. Энэ бүтээл түүнийг “Гэгээн Муза” наадамд нэр дэвшүүлсэн. Энэ жүжигт элсийг шар тэнгис гэж нэрлээд, хэрхэн тарчилж байгаа тухай өгүүлдэг. Дэндүү хийсвэр санагдаж байгаа биз. Гэхдээ л  энэ хийсвэр бодлыг найруулагч Б.Мөнхдорж тайзнаа амилуулсан юм даа.

Н.Наранбаатар: Одоо надад дэлхийн сонгодог руу “дайрах” л үлдсэн

Залуу найруулагч Н.Наранбаатартай ярилцах цаг болзоод, хүлээх зуураа, “Парисын дарь эхийн сүм” жүжгийг хэрхэн найруулсан талаар нь театрын жүжигчдээс асууж суулаа.  Түүнийг жүжгийн сургуулилтын үеэр ааш муутай байхыг нь хэд хэд харсан болохоор эмээх сэтгэл төрсөн юм. Түүнтэй “Гэгээн Муза” наадамд нэр дэвшсэн бүтээлийнх нь талаар ярилцлаа.

Амгаланбаатар: Хоёр өөр цаг үеийн холбоос нь тайз юм уу даа

Бүсгүйчүүдийн хайр сэтгэлээр зугаа хийж, торгон алчуур бэлэглэдэг цэргийн жанжинг Феб гэдэг. Ёсорхуу, эрхэмсэг төрх нь хэний ч зүрхийг догдлуулах авч үнэндээ хэдхэн зоосны үнэтэйг мэдэх хүн үзэгчдээс өөр үгүй билээ. Түүний дүрийг бүтээсэн цагаан фрактай залуу “Гэгээн Муза” наадамд нэр дэвшсэн нь Г.Амгаланбаатар байлаа.

ям: Урьд зохиосон хөгжмийг энэ цагт тохируулан найруулсан хүнийг л хөгжмийн зохиолч гэдэг

Цал буурал үстэй хэдий ч нүдэндээ галтай энэ хүн 10 орчим дуулалт жүжгийн хөгжмийн зохиол бичжээ. Ярианых нь хэмнэл огцом өндөрсөж, заримдаа сонсогдохооргүй аяархан болно. Түүний сэтгэл хэмээх хөгжмийн өнгө данга гэмээр энэ ярианд би дасаж эхэллээ. Царайных нь хувирлыг ажвал ямархан нэг чимээ хайгаад байх шиг ээ. Нүдээ аньж, нам гүмийг үүсгэнэ. Тэгснээ яг л мөрөөдлөө ярьж буй жаал шиг гараараа агаарт дүрсэлж эхэлнэ. Тэр дүрслэл нотноос огт өөр байсан тул би төсөөлөл нь зөвхөн өөрт нь сонсогддог гэж бодсон юм. Тэрбээр энэ жилийн “Гэгээн Муза” наадамд “Бодончир Сэцэн” жүжгээрээ нэр дэвшиж байгаа юм. “Юм яриад эхлэхээрээ дуусдаггүй” гэж эхлэсэн ярилцлагаасаа “Сонсогчид мэдлэг хэрэгтэй” гэсэн үгийг онцолмоор байна.

Намсрайн Сувд: Жүжигчин гэдэг зааж болдоггүй ч сурч болдог мэргэжил

Мандухай хатны төрхийг Ардын жүжигчин Сувд гуайн дүрээр төсөөлдөг олон хүний нэг нь би. Тиймдээ ч Сувд гуайд тайзнаас илүү дэлгэц “зохидог” юм шиг санагддаг юм. Тэрбээр театр урлагийн шилдгийг шалгаруулах “Гэгээн Муза” наадмын шүүгчийн бүрэлдэхүүнд багтаж байгаа бөгөөд өөрөө хоёр ч “Муза”-гийн эзэн. Түүнтэй энэ жилийн “Гэгээн Муза” наадмын тухай ярилцахаар гэрт нь очсон юм. Энэ тухай уншигчиддаа хүргэхээр угаалгын машины хангинах дуутай "булаацалдан" Сувд гуайн яриаг цааснаа буулгаж сууна.

С.Сарантуяа: Урлагийн охин тэнгэрийг залах мөч айсуй

Олон Улсын театрын өдөр буюу гуравдугаар сарын 28-нд театрын шилдэг жүжигчдийг тодруулдаг “Гэгээн Муза” наадам долоо дахь жилдээ зохиогдох гэж байна. Энэ наадмын сурвалжлага, мэдээллийг“Өнөөдөр” сонин цаг тухайд нь уншигчдадаа хүргэж, уран бүтээлчидтэй нь “уулзуулах” үүргийг авсан билээ. “Гэгээн Муза” наадмыг зохион байгуулах ажилд оролцож байгаа Драмын мэргэжлийн төвийн тэргүүн, жүжигчин С.Сарантуяатай уулзлаа.

Театр урлагийн хөгжил дэвшилрүү ямар замаар, ямар хурдтай явж байгаагаа театрын дарга нар ярилаа

Энэ жилийн “Гэгээн Муза” наадамд хөдөө орон нутгийн театрын уран бүтээлчид нэр дэвшжээ. Тэгвэл эдгээр театрын дарга нартай уулзаж, театрын тухай яриа өрнүүллээ. Театр урлагийн хөгжил дэвшилрүү ямар замаар, ямар хурдтай явж байгаа талаараа тэд өөрсдөө өгүүлэх болно.